KOZY
KOZA- zwierzę niezwykle wrażliwe, wybredne, kapryśne. Przyswaja każdy rodzaj karmy pod warunkiem, że jest: świeża, nie spleśniała, nie zawiera solaniny i jest rozdrobniona.
Jest zwierzęciem przyjaznym dla człowieka nie tylko ze względów na mleko, które mogą spożywać nawet alergicy o dużym współczynniku IGE; mięso, które jest niezwykle smaczne i skóry, ale przede wszystkim dlatego, że koza emanuje pozytywną energią. Przebywanie w otoczeniu kóz zmniejsza napięcie nerwowe, uspakaja, wycisza, relaksuje. Obcowanie z kozami poprawia relację tzw. dzieci trudnych z otoczeniem. Macierzyńska troskliwość tych zwierząt może być wzorem dla matek - kobiet. Posiadają między 95% a 98% troskliwości w wychowywaniu dzieci. Instynkt macierzyński w stosunku do obecnego potomstwa wygasa dopiero w momencie wydania na świat następnych pociech.
Źródło Wikipedia.
Typy użytkowe
Zróżnicowane zapotrzebowanie na produkty i surowce oraz czynniki klimatyczne doprowadziÅ‚y do wyodrÄ™bnienia kilku typów użytkowych kóz:
- Typ użytkowy mleczny - kozy tego typu obdarzone sÄ… żywym temperamentem i majÄ… twardÄ… konstytucjÄ™. Jest to najbardziej popularny typ użytkowy w krajach o wysokiej kulturze rolniczej i bogatych zasobach paszowych. Budowa ciaÅ‚a tych kóz charakteryzuje siÄ™ dużym wzrostem (kozÅ‚y do 100 cm w kłębie i ponad 120 kg wagi) oraz dobrze rozwiniÄ™tym wymieniem, co z kolei warunkuje wysokÄ… wydajność mlecznÄ… na poziomie 2000 kg mleka w laktacji.Od czasu do czasu(ok.2 lata)należy zapÅ‚odnić koze ponownie aby miaÅ‚a lepsze mleko.
- Typ użytkowy miÄ™sny - wystÄ™pujÄ… tutaj grupy szlachetnych ras użytkowanych w kierunku miÄ™snym. Ich umaszczenie zazwyczaj jest brunatne lub czarne. Zaliczane sÄ… do ras dużych, ich wysokość w kłębie wynosi 75-90 cm dla kozÅ‚ów oraz 70-80 cm dla kóz. Masa ciaÅ‚a kozÅ‚ów waha siÄ™ w granicach 85-95 kg natomiast u kóz 60-70 kg. ZwierzÄ™ta te po odpowiednim opasie osiÄ…gajÄ… wydajność rzeźnÄ… 55-62%. Dobrze żywione dajÄ… stosunkowo dużo mleka - 1000-2000 kg w 10 miesiÄ™cznej laktacji.
- Typ użytkowy weÅ‚nisty - ten typ reprezentujÄ… tylko dwie rasy. MajÄ… one drobnÄ… budowÄ™ ciaÅ‚a, wysokość w kłębie nie przekracza 60 cm, a masa ciaÅ‚a 65 kg. Plenność tych ras jest niska (100-110%). Ich wspólnÄ… cechÄ… jest weÅ‚nistość zwiÄ…zana z tym, że ich ciaÅ‚o pokryte jest weÅ‚nÄ… (nie sierÅ›ciÄ… jak w przypadku innych kóz). DÅ‚ugość wÅ‚osów pokrywowych wynosi 20-25 cm.
- Typ użytkowy puchowy - do tego typu należą zaledwie trzy rasy. Wymiary ciaÅ‚a kóz i kozÅ‚ów sÄ… mniejsze niż u innych ras. BiaÅ‚a barwa puchu jakim sÄ… one pokryte sprzyja farbowaniu wyrobów (np. kaszmirskich szali). Roczna wydajność puchu wynosi 200-1200 g.
- Typ wszechstronnie użytkowy - jest wiele ras klasyfikowanych do tego typu dlatego też wystÄ™puje duże zróżnicowanie cech morfologicznych i użytkowych. Jednakże w wiÄ™kszoÅ›ci przypadków sÄ… to rasy o zasiÄ™gu lokalnym, doskonale przystosowane do miejscowych warunków utrzymania i żywienia. Zwykle sÄ… hodowane dla mleka (wydajność mleczna 150-500 kg mleka w laktacji) oraz na miÄ™so (masa ciaÅ‚a niektórych kozÅ‚ów dochodzi do 90 kg).
Rasy kóz
- Typ mleczny: saaneńska (Saanen), Toggenburska (Toggenburger), alpejska francuska (Francaise Alpine), Poitouska (Poitevine), Alpejska brytyjska (British Alpine), Saaneńska brytyjska (British Saanen), Toggenburska brytyjska (British Toggenburg), Złota gernsejska (Golden Guernsey), Angielska guernsey (English Guernsey), Appencelska (Appenzeller), Oberhasil-briencerska (Oberhasil-Brienzer), Biała szlachetna niemiecka (Deutsche weisse Edelziege), barwna szlachetna niemiecka (Deutsche bunte Edelziege), Turyńska leśna (Thuringer Waldziege), Maltańska, La mancha, Megrelska (Miegrelskaja poroda), Murciana granadia, Biała celtiberyjska (Blanca Celtiberica), Kanaryjska (Canaria), Malaguena
- Typ mięsny: Burska (Boer), Pygymy
- Typ wełnisty: Angorska, Radziecka wełnista
- Typ puchowy: Kaszmirska, Przydońska, orenburska
- Typ wszechstronnie użytkowy: Anglo-nubijska, (Anglo-Nubian), Angielska, Damasceńska, Karpacka, Sandomierska, Kazimierska, Biała uszlachetniona
Źródło Wikipedia.








